FRANCHISING NEDİR?

Franchising bir ürün veya hizmetin imtiyaz hakkına sahip tarafın, belirli bir süre şart ve sınırlamalar dahilinde işin yönetim ve organizasyonuna ilişkin bilgi ve destek (*know-how) sağlamak sureti ile, imtiyaz hakkını ticari işler yürütmek üzere ikinci tarafa verdiği imtiyazdan doğan, uzun dönemli ve sürekli bir iş ilişkilerinin bütünüdür.

Franchising, birbirinden bağımsız iki taraf arasında meydana getirilen sözleşmesel bir ilişkidir.

Franchisor; ( PENGUMİNİ EĞİTİM ÖĞRETİM VE SAĞLIK HİZMETLERİ LTD.ŞTİ.)ürüne, hizmete veya bilgi birikimine ve bunlara ait denenmiş, kalitesi kanıtlanmış ve başarılı bir markaya (ANLESS), isme sahip ve bunların satış dağıtım veya işletme hakkını belirli bir bedel karşılığı veren taraftır. Franchisor, kendisi ve bireysel Franchisee‘lerinden oluşan franchising sisteminin kurucusu ve uzun vadeli koruyucusudur.

Franchisee; doğrudan veya dolaylı bir malı bedel karşılığında Franchisor‘un ticari adını ve/veya hizmet markasını, know-how’ını iş görme ve teknik yöntemlerini, sistemini ve diğer sınai ve/veya fikri mülkiye haklarını kullanma hak ve zorunluluğunu, taraflar arasında bu amaçla yapılan yazılı Franchise Anlaşması süresi ve kapsamı içinde devamlı olarak alacağı ticari ve teknik destek ile üstlenir.

 

FRANCHISING ÖDEMELERİ

Franchisee’nin Franchisor’a ödediği bedel; isim, marka veya sistemi kullanma hakkı karşılığında ödenen bir başlangıç ücreti “Franchisee Fee“den ve yıllık ciro ve kardan, anlaşmada belirlenen oranlarda, yüzde olarak ödenen ücretlerden “Royalty“den oluşur.

Sözleşmenin akdi ile yapılan toplu ödeme (ön ödeme/ Lump Surn Fees)

Devamlı ve belli dönemler halinde yapılan ödemeler (Royalty)

Royalty ödemeleri genellikle brüt ciro üzerinden hesaplanır ve cironun bir oranı şeklinde saptanır. Franchisor ; destek hizmetleri için ek ödemeler ister. Bu ödeme franchisor‘un verdiği hizmetler dolayısıyla yaptığı masrafların karşılanmasına yöneliktir. Ödemelerin ne şekilde yapılacağı (nakit, açık hesap, akreditifli ödemeler vs.) da sözleşmenin bu başlığı altında düzenlenir.

 

BİREYSEL FRANCHISE’nin YÜKÜMLÜLÜKLERİ

Bireysel franchisee aşağıdaki şartları yerine getirmelidir:

Franchise işletmesinin gelişmesi ve franchise sisteminin ortak kimliği ve saygınlığının korunması için azami gayreti göstermelidir.

Franchisor’ın verimli yönetimi için, Franchisee performansının ve mali durumunun belirlenmesini kolaylaştıracak işletme bilgilerini vermelidir. Franchisor’ın talebi üzerine Franchisor’ ın ve/veya temsilcinin bireysel franchisee’nin işletme kayıtlarında makul zamanlarda çalışmasına izin verilmelidir.

Anlaşma süresince bireysel Franchisee’ye başlangıçtaki eğitimi ve sürekli ticari veya teknik destek verilir.

FRANCHISOR AŞAĞIDAKİ ŞARTLARI YERİNE GETİRMİŞTİR;

Bu sistemi franchise zinciri haline getirmeden önce, makul bir süre boyunca ve en azından bir örnek işletmede başarıyla yürütmüştür.

Zincirin isim, marka ve diğer ayırt edici özelliklerin tek yetkili ve patentli kullanım hakkına sahip olduğunu bildirir ve tescilli olduğunu da ispatlar.

Franchisor firma öncellikle franchisee‘ye bir tanıtım dosyası hazırlamıştır. Bu tanıtım dosyası ana firma ile ilgili bilgi paketinden ve formdan oluşur.

Franchisor’ın Franchisee’ye vereceği 3 adet el kitabı vardır. Bunlardan birincisi, ana şirket içi operasyonu anlatan kitap; 2.si, franchisee’nin uyması zorunlu olduğu kuralları içeren franchisee şirket içi operasyon kitabı ve son olarak da franchisee’ye nasıl işleteceğine dair tüm bilgileri içeren işletme bilgileridir.

Bu işletme kitabı ile birlikte Know-How’da verilmektedir.

Franchisee, franchisor’ı seçerken çok dikkatli davranmatadır. Kişisel ve mali açıdan iyi analiz edilir. Aynı zamanda Franchisor’da Franchisee için aynı araştırmayı yapmalıdır. Karşılıklı olarak tanıma aşaması tamamlandıktan sonra franchisor ile franchisee görüşmelere başlarlar. Faaliyet Bölgesi belirlenir. Belirlenen faaliyet bölgesi göz önünde bulundurularak fizibilite çalışması yapılır. Bu fizibilite çalışmasında gerekli sermaye, ödeme koşulları, yatırımın ne kadar sürede geri amorti edeceği belirtilir ve bu fizibilite çalışması franchisee‘nin önüne konur. Bu fizibilite çalışmasının sonucu franchisee için karar aşamasıdır. Franchisee karar verdikten sonra sözleşme imzalanır. Bu sözleşme çok detaylı ve her hususu kapsayacak şekilde olur. Sözleşmenin imzalanması ile birlikte franchisee‘nin ödemeleri de başlar.

Bu anlaşmalardan sonra franchisee‘nin birim hazırlığı başlar. Bu birim hazırlığı merkezin dekorasyonunu, franchisee‘nin ve elemanlarının eğitimini içerir. İstendiği durumlarda birim hazırlığını üstlenerek anahtar teslimi her şeyi hazırlayabilmekteyiz. Anahtar teslim hazırlığın avantajı maliyetleri minimize edecek şekilde bizim hazırlıkları yapmamız ve franchisee’ye yol göstermemizdir. Hazırlıklar bittikten sonra franchisee işe başlar. Bu başlangıç süresince franchisee‘ye yardımcı olmak amacıyla franchisor firmadan bir destek elemanı franchisee‘nin yanında olur.